Kahve mi Kardiyo mu? Vücudumuz İçin Hangisi Daha İyi?

 Kahve mi Kardiyo mu? Vücudumuz İçin Hangisi Daha İyi?

Alarmın çalıyor ve yeni bir güne başlama zamanı. İlk adımın nedir? Belki bir fincan kahve? Bunun yerine tempolu yürüyüşü tercih edebilirsin.

Kanada’da, kahve yetişkinler tarafından en çok  tüketilen içeceklerde sudan sonra ikinci sıradadır. Kafeinin (kahvede bulunan psikoaktif madde) artan uyanıklık süresi, enerji ve ruh hali gibi  pozitif etkileri olsa da , herkeste bu olumlu etkilere sahip değildir. Bazı bireyler, kafein tüketimi sonrası artan anksiyete belirtileri ve kas titremeleri gibi olumsuz etkiler yaşar.

 

Kafein modunu ve enerjini yükseltebilir, aynı zamanda uykunu da açabilir fakat anksiyete ve titreme de dahil olmak üzere yan etkilere neden olur. (Görsel: Pexels)

Hem çocuklar hem de hamile kadınlar için kafein tüketimiyle ilgili endişeler artmıştır ve bu sebeple bu iki grubun kafein tüketimiyle ilgili azaltma kuralı gelmiştir. Bir noktada, kafein tüketicilerinin bir çoğu yoksunluk semptomlarının olumsuz etkilerini yaşamıştır. Bu olumsuz etkiler baş ağrısı, huysuzluk ve yorgunluk olabilir.

O zaman soru şu: Kafeinin yan etkileri olmadan, kafeinin yararlı etkilerini alabileceğimiz bir şey var mı? Cevap aerobik egzersizde olabilir.

KAFEİNE KARŞI EGZERSİZ

Laboratuvarımız, egzersizin bir biliş1 olmak üzere sağlık üzerindeki sonuçlarını inceliyor. Son yapılan bir çalışmada, çalışma hafızası adı verilen bir biliş ölçüsüne ‘destek’ sağlama yeteneklerine bakmak için kafeini ve aerobik egzersizi kafa kafaya koyduk.

Çalışma hafızası, bir görevi tamamlamak için bilgileri geçici olarak saklama ve işleme yeteneğimize başvurur. Çalışma hafızası, bakkaldayken listende olan öğeleri bir yandan hatırlamaya çalışırken bir yandan da fiyat etiketleriyle güncellerken kullandığın şeydir. Bunu günlük hayatımızda kullanır, işte veya okulda ne kadar iyi performans gösterdiğimizle ilişkilendirebiliriz.

 

Bir koşu bandında geçirdiğiniz 20 dakika, içeceğiniz bir fincan kahveyle eşdeğer yarara sahiptir. (Görsel: Shutterstock)

Çalışmamızda, sağlıklı yetişkinlerin 20 dakikalık koşu bandında yürüyüşlerine karşılık bir bardak kahveye eşdeğer kafeini tükettiklerinde çalışma hafızasında neler olduğunu inceledik.

Sonuçlarımız, orta dozda egzersiz yapan ve kafein tüketmeyen bireyin, kafein tüketen diğer bireyin aldığı bir doz kafeinin çalışma belleğini geliştirmesine eşit olduğunu gösterdi.

Bu sonuç, kahvenin tek bir aerobik egzersizi ile değiştirilmesinin sadece kahveye benzer bir bilişsel destek sağlamakla kalmayıp, aynı zamanda egzersizle birlikte gelen diğer sağlık yararları da sağlayabileceğini düşündürmektedir.

Yoksunluk Sendromuna Karşı Yürüyün

Kafein, egzersiz ve bilişle ile ilgili konuları biraz daha derinlemesine incelemek için araştırma grubumuz yoksunluk sendromu sırasında neler olduğunu incelemek istedi.

Bu sefer, kafein tüketicilerimizden 12 saatlik bir yoksunluk döneminden geçmelerini istedik. Daha sonra ise, yoksunluk sendromu semptomları arasında olan yorgunluk, konsantre olma zorluğu, baş ağrısı, ağır ruh hali ve motivasyon eksikliğini incelemek ve değerlendirmek üzere laboratuvara gelmelerini istedik.  Ayrıca, onların çalışma hafızalarını belirledik ve bunun kafein yoksunluğundan etkilenmediğini fark ettik.

 

Yaptığınız 20 dakikalık tempolu yürüyüş size enerji verecek ve uyanık kalmanıza yardımcı olacaktır. (Görsel: Shutterstock)

Daha sonra ise, tempolu yürüyüşün ya da kafein tüketiminin yoksunluk semptomlarını azaltıp azaltmayacağını ve çalışma hafızalarını iyileştirip iyileştirmeyeceğini test ettik. İlginç bir şekilde, sonuçlarımız 20 dakikalık tempolu yürüyüşün özellikle yorgunluk ve depresif ruh hali gibi semptomları azaltabileceğini gösterdi. Ancak, yoksunluk sendromundan etkilenmeyen çalışma hafızası aynı kaldı.

Peki aerobik egzersiz bu bilişsel artışı tam olarak nasıl sağlar ve yoksunluk sendromu semptomlarını nasıl giderir? Hala çok sayıda tartışma olmasına rağmen ve araştırmaların devam etmesiyle birlikte, önceki araştırmalar beyindeki kan akışının düzenlenmesini, nörotrafik maddelerin salınmasını (beyin hücrelerinin yiyeceği diyebiliriz), ayrıca dopamin ve epinefrin gibi maddelerin salınmasının ruh hali ve enerji ile ilgili olan etkilerin yaşanmasını sağladığını ortaya koydu.

Bu bulgular bizlere cesaret veriyor, çünkü öğle tatilinde yaptığımız tempolu yürüyüş öğleden sonra yaşayacağımız enerji çöküşüyle savaşmamıza yardımcı olabilir.  

 

[1] Biliş nedir?  Canlının, bir nesne ya da olayın varlığıyla ilgili olarak bilgili ve bilinçli duruma gelmesi süreci

Kaynak: Coffee or Cardio: Which Is Better for Your Body?

aycadogan

İlginizi Çekebilir

Cevap yaz

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir