Bilim İnsanları Farelerdeki Optik Sinir Hücrelerini Başarılı Bir Şekilde Yeniledi

 Bilim İnsanları Farelerdeki Optik Sinir Hücrelerini Başarılı Bir Şekilde Yeniledi

Bilim insanları, bir fareden alınan ve tabakta yetiştirilmiş hasarlı optik sinir hücrelerini yenilemenin bir yolunu keşfettiler. Bu heyecan verici buluş gelecekte olası göz rahatsızlıkları tedavilerine olanak sağlayabilir.

Tam büyümüş sinir hücrelerinin zarar görmesi dönülemez ve hayatı değiştiren sonuçlara sebep olur çünkü bir defa  olgun sinir lifleri  yaralanma veya hastalıktan sonra yenilenme yeteneklerini kaybederler. Yeni deneyler sinir hücrelerindeki yenileyici mekanizma nasıl etkin hale geliyor bizlere gösteriyorlar. Protrudin olarak bilinen bir protein yaralanmadan sonra gözdeki sinirlerin yeniden yetişmesini uyarabilir.

Daha fazla araştırmayla, bu gelişme optik sinirlere zarar vererek görüş kaybına sebep olan bir grup göz hastalığı olan glokom için gelecekteki tedavilere karşı bir adım.

Avustralya’daki Melbourne Üniversitesi’nden göz doktoru Keith Martin söylüyor ki, “Gördüğümüz şey daha önce kullandığımız herhangi bir tekniğin en güçlü rejenerasyonu.”

“Geçmişte bizim optik sinirleri yenileyebileceğimiz imkansız görünürdü fakat bu araştırma gen terapisinin bunu yapma potansiyelini gösteriyor. Biz bazı umut verici sonuçlar ve farelerdeki görüşü yenilemek adına  benzer bulgularla daha önce karşılaştık .”

2016’da bilim insanları yetişkin bir faredeki retinal ganglion hücrelerinin (sinir hücresi grupları)  küçük bir parçasını etkin olmayan gelişmiş bir anahtarla değiştirerek yeniden geliştirebildiler ve bu ayrıca  gözün arkasındaki yeni sinir hücrelerinin beynin sağ bölümüne yeniden bağlanabildiğini gösterdi.

Ayrıca 2012’deki bir çalışma uzun optik bir yol boyunca sinirleri yeniledikten sonra yetişkin farelere kısmi de olsa  basit bir görüş kazandırdı.

Bu çalışmada bilim insanları daha fazla protrudin oluşturmak için gözün sinir hücrelerini teşvik ettiler, bu durum hasardan hücreleri korumaya yardım edebilir ve herhangi bir yaralanmadan sonra hücreleri onarabilir.

nerves regenerating in a dish nature
Lazer aksotomisinden 14 saat sonra yenileyici ve yenileyici olamayan bir akson. Yaralanma sonrası kırmızı oklar yaralanma noktasını gösterir; beyaz oklar bir rejenerasyon aksonunun yolunu gösteriyor.

İlk olarak araştırmacılar bir tabaktaki optik sinir hücreleri kültüründe protrudin üretimini arttırmanın bir lazer ile kesilmiş sinir hücrelerinin yenilenmesini uyardığını gösterdi. Onların zayıf aksonları, tedavi edilmemiş hücrelerden daha kısa sürede ve daha uzun mesafelerde yenilendi.

Daha sonra yetişkin farelere doğrudan göze bir enjeksiyonla gen terapisi uygulandı. Kulağa ne kadar acı gelse de bu prosedür insanlarda güvenli şekilde yapılabilir.

Birkaç hafta ve optik sinir hasarından sonra, bu fareler kontrol edilen gruba göre daha fazla hayatta kalan sinir hücrelerine sahip oldular.

Son deneyde, ilk aşamada bu tedavinin sinir hücrelerinin ölmelerini önleyip önleyemeyeceğini görmek için bilim insanları onlara protrudin verdikten 2 hafta sonra farelerden çıkarılan bütün retinaları kullandılar.

Araştırmacılar 3 gün sonra buldular ki, bu uyarıcı protrudin üretimi retinaların nöron kayıplarının olmadığının görülmesiyle birlikte tamamiyle nöroprotektifdir  (nörodejeneratif hastalıklarda gözlenen hücre ölümü modlarını tanımlayan ölüm sonrası hasta dokusunda artan kanıtlar). Genellikle retina nöronlarının yarısı birkaç gün içinde ölü olarak ortaya çıktılar.

Cambridge Üniversitesi’nde nörobilim öğrencisi olan Veselina Petrova’ya göre, “Bizim stratejimiz gözün içine protrudin verme – bu zaten klinik kullanımda var olan bir yaklaşım –  gen terapisi kullanımına dayanıyor. Bizim tedavimiz  retina nöronlarının ölümlerinden korunmasının bir yolu olarak geliştirilebilir keza retina nöronlarının aksonlarının yeniden büyümesini uyarmak için de. Bu mümkün olabilir.”

Bir insandaki görüşün  yeniden kazandırılmasına uzak olduğumuzu belirtmek önemli. Tabaktaki hücrelerin yenilenmesi harika fakat biz bir fareye daha fazla protrudin verildiğinde onların görüşlerinin onarılıp onarılamayacağını bilmiyoruz. Bir sonraki adım insan retina hücreleri kültüründe protrudinin aynı koruyucu etkiye sahip olup olmamasına bakmak olacak.

Bu çalışmayı yayınlayan bilim insanları aynı tekniğin omurilik yaralanmalarından sonra hasarlı nöronların onarılmasında da kullanılabileceği üzerinde çalışıyorlar. Tedaviler, omurilik yaralanmalarındaki umut verici görüntüleri sıklıkla bu yol ile tanımladı. Bu mümkün ki, arttırılmış ya da aktive edilmiş protrudin omurilik yaralanmalarındaki yenilenmeyi arttırabilir.

 

Kaynak: Scientists Just Successfully Regenerated Mouse Optic Nerve Cells in The Lab

Burçin DOĞAN

İlginizi Çekebilir

1 Yorum

  • Öğretici Yeni Bilgiler Gelir Se Çok İyi Olur 😀 Başarılar Dilerim Böyle Devam 😀

Cevap yaz

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir